Skip to main content
Kripto para birimleri ve toplum

Kripto para birimleri ve toplum

Kripto paraların kapsamlı olarak benimsenmesinden bahsetmek için hala biraz erken. Ancak bu süreç, yukarı yönlü bir doğrultuda aktif olarak hareket ediyor. Yine de, devlet düzenlemesi, tüm kripto endüstrisinin saadet zincirine benzer yapısı ve sistemin blok zinciri startup şirketlerinden çıkan en cesur fikirlerin tümünü teknik olarak uygulayamamasıyla ilgili endişeler devam edecek.

Ancak, bu endişeler tamamen korkudan ve diğer duygulardan kaynaklanır ve tek dayanağımız olması gereken gerçeklerle çürütülür.

Yakın zamanda piyasaya ciddi bir kurumsal yatırımcı girişi oldu ki bu da sistemin istikrarına katkı sağlıyor. Resmi kurumlar şimdiden bu gerçeği kabul etti. Daha net konuşmak gerekirse Amerika Birleşik Devletleri Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonu (SEC) yetkilisi Esther Pierce, kripto para piyasasının kurumsal yatırımcıların ilgisi sayesinde daha olgun bir hale geldiğini söyledi. Kurumsal yatırımcıların piyasadaki varlığı, önde gelen kripto paraların fiyatlarında muazzam bir artışı da tetikledi. Sonuç olarak, Nisan 2021 ortası itibarıyla, kripto piyasasının toplam değeri 2 trilyon doları aştı.

Şek. Kripto paraların toplam piyasa değeri. Kaynak: https://coinmarketcap.com/

Önemli bir trend de Bitcoin sahiplerinin gittikçe artan bir sıklıkla Bitcoin'lerini uzun dönemli bir yatırım aracı olarak kullanmalarıdır. Bitcoin'in zamana göre ağırlıklı işlem hacmini gösteren grafik, bu durumu güçlü bir şekilde teyit ediyor. Bu değer, belirli bir zamanda yapılan Bitcoin işlem sayısının coinin bir cüzdanda tutulma süresine oranıyla bulunuyor.

Şek. Bitcoin'in zamana göre ağırlıklı işlem hacmi. Kaynak: glassnode.com

2018'den beri, bu grafikte uzun dönemli aşağı yönlü bir trend oluşuyor. Bu da Bitcoin sahiplerinin 'eski' coinlerini ellerinde tuttukları anlamına geliyor. Ancak, büyük coin sahiplerinin payı düşüktür. Yalnızca 1.611 Bitcoin cüzdanı (tüm Bitcoin cüzdanlarının yaklaşık %0,16'sı) 1.000 BTC'den daha fazlasını içeriyor. Yine bu oran, şimdiye kadar çıkarılan BTC'lerde aslan payına karşılık geliyor.

Kripto paralar ayrıca Visa, MasterCard and PayPal gibi ünlü ödeme sistemleri tarafından desteklenen ödeme yöntemleri olarak da gittikçe popülerleşiyor. Son üç buçuk yılda, ödeme yöntemi olarak kripto paraları kabul eden şirket sayısı %230 arttı.

Şek. Kripto para ile ödeme kabul eden şirket sayısı. Kaynak: https://coinmap.org

İyi bilinen şirketler de havuza katılıyor. Bunun güncel örneklerinden biri de Tesla. Mart 2021'de şirket, araba satışlarında Bitcoin kabul etmeye başladı. Elon Musk, tüm Bitcoin ödemelerinin kripto para şeklinde kalacağını ve itibari paraya çevrilmeyeceğini bildirdi.

Elon Musk'ın önemli bir kripto para yatırımcısı olduğu da vurgulanmalıdır. Amerikan SEC kurumuna yapılan bildirime göre şirket, 1,50 milyar dolar (24.000 BTC civarı) değerinde Bitcoin yatırımı yaptı.
Ancak, en büyük Bitcoin yatırımcısı Tesla değildir. İş analizi yazılım geliştirme şirketi MicroStrategy, Ağustos 2020'de kripto paralara aktif olarak yatırım yapmaya başladı ve serbest sermayesinin bir bölümünü Bitcoin'e dönüştüren ilk halka açık şirket oldu. Şirket şu anda elinde 90.000'in üzerinde BTC tutuyor ve bu şekilde, dünyanın en yaygın olarak kullanılan kripto parası Bitcoin'in güvenilir bir birikim aracı olabileceğine dair inancını doğruluyor. En büyük kripto yatırımcılarından birisi de Grayscale Investments Holdings'tir. Bitcoin Tröstü, 649,990 BTC'ye sahiptir ancak şirketin varlıkları, kripto piyasasının öncüsüyle sınırlı değildir. BTC'ye ek olarak şirket, Ethereum (3,05 milyon ETH), Litecoin (1,33 milyon LTC) ve piyasa değerine göre İlk 50'de olan diğer birçok kripto paraya sahiptir.

Madencilik de önemli bir rol oynuyor. Bu sektör, dev yatırımları kendine çekiyor. Var olan madencilik çiftlikleri kapasitelerini artırırken yeni madencilik çiftlikleri açılıyor. Bazı şehirlerin belediye başkanları, yetki alanları dahilinde kripto merkezleri oluşturmayı bile teklif ediyorlar. Miami Belediye Başkanı, Bitcoin madencilik işletmelerini şehre çekme konusundaki ilgisini ifade etti. Francis Suarez ayrıca Miami'nin rezervlerinin küçük bir kısmını Bitcoin'e dönüştürmeyi düşündüklerini de yakın zamanda ifade etti. Referans olması açısından şehrin kasasında yaklaşık 95 milyon dolar var. Yani %1'lik bir Bitcoin yatırımı bile neredeyse 1 milyon dolara karşılık geliyor. Hepsi bu kadarla da sınırlı değil; belediye başkanı, çalışanlara maaşlarını Bitcoin ile ödeme olasılığını düşünmeyi de önerdi. MicroStrategy isimli şirketin yönetimi benzer bir inisiyatif başlattı ama Miami Belediye Başkanı'nın çok ötesine geçtiler. Şirketin CEO'su Michael Saylor, Yönetim Kurulunun ikramiye ödemelerinin Bitcoin ile ödenmesine izin veren bir önergeyi onayladığını bildirdi. Belge Amerikan SEC kurumuna onay için gönderildi bile.

Dahası, toplumdaki rolünün önemi gittikçe artan sadece kripto paralar değil, bunların dayandığı teknoloji de gittikçe önem kazanıyor. Elbette, blok zinciri teknolojisinden bahsediyoruz. Olası uygulamalarına dair birçok şey zaten söylendi ancak kesinlikle tekrarlanmayı hak eden bir şey var. Dünya hala COVID-19'un pençesinde. Ve kripto paralar genelde yatırımcılar tarafından savunma amaçlı - ve bir o kadar da yüksek riskli - varlıklar olarak kullanılsalar da teknolojinin kendisi, örneğin aşı yarışına netlik kazandırmada pekâlâ yardımcı olabilir. Peki nasıl? Aslında, cevap çok basit. Blok zincir, aşılar konusunda hem kimin aşıya ihtiyaç duyduğu hem de aşıların güvenilirliği ve depolama ve nakliye gerekliliklerine uygunluğu konusunda çok ihtiyaç duyulan şeffaflığı sunabilir.
Blok zinciri birden fazla tarafın aynı anda ortak bir dağıtılmış veri tabanını yönetmesine izin verir ve böylece tek bir tarafa dayanmayan bilgiler sunar. Bir blok dizisinde saklanan veriler, salt okunur durumdadır ve tedarik zincirindeki katılımcılar bunlara kolayca erişebilir. Teknoloji aynı zamanda çok kullanışlıdır çünkü blok zincirleri istenen şekilde yapılandırılabilir. Bazıları orada saklanan bilgileri sadece okuyabilirken bazıları da bilgi ekleyebilir. Sistem aşı stoklarını yönetme, gerçekliklerini doğrulama ve bir tedarik zinciri oluşturma sürecini basitleştirebilir.
Blok zinciri temelli teknoloji zaten New York'ta test edilmeye başlandı, burada ekonominin kısmen canlandırılmasını kolaylaştıracak. Excelsior Pass olarak bilinen bu yenilikçi çözüm, negatif COVID-19 testi veya COVID-19 aşı bilgisi dahil kullanıcı bilgilerini içeriyor. Bu koronavirüsün yayılmasını engelleme yolunda atılan adımlardan sadece bir tanesidir.

Bunlar kripto paraların günümüz dünyasına nasıl sıkı şekilde kök saldığını gösteren örneklerden sadece birkaçıdır. Elbette, her yeni ve yeterince araştırılmamış şey gibi kripto paralar da bazı endişeler doğuruyor. Bu çok normaldir: 2000 yılındaki dot-com krizini hatırlayın. İnternet teknoloji sektörü bugün çok gelişmiş olsa da yirmi otuz yıl öncesine kadar oldukça yenilikçi görülüyordu. İşlerin oturmuş yapılış şeklini değiştirebilen teknoloji, zaten bir gecede uygulamaya koyulamaz; bu değişiklik, inişler ve çıkışlarla tamamlanan uzun dönemli bir süreçtir. Ancak eninde sonunda, bu teknolojinin gerçek değeri anlaşılacak ve insanlar onun kattığı değeri anlamaya başlayacak.